Forum
Losowe zdjęcie
Maszt w Chwaszczynie
Pomerania
Wygląd strony

(2 skórki)
Kaszëbskô Jednota | www.kaszebsko.com
Stowarzyszenie Osób Narodowości Kaszubskiej

Strona główna forum
   Historia
     Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?

Poprzedni wątek | Następny wątek
Nadawca Wątek
Stojgniew
wysłane dnia: 22.6.2011 22:32
Nie mogę oderwać się od tej strony!
Zarejestrowany: 19.5.2011
z: Antiquissima Polonia, Mazovia
Wiadomości: 306
Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?"
Michał, napisałes wcześniej:

Z tego co ja osobiście kojarzę (a historii nazwy "Kaszubi" nie tropiłem), to pierwsi systematycznie nazwy tej zaczęli używać cystersi z Pelplina, którzy gdzieś od XVII wieku klucz dóbr w okolicach Pogódek określali (w przeciwieństwie do klucza pelplińskiego), jako "leżący na Cassubii", czy po prostu kaszubski.

Czy masz jakiś dostęp do informacji na ten temat? Nazwa ta pojawiła się w dobrach z okolic Pogódek dopiero w XVII wieku? Chyba tak musi być, bowiem dopiero z XVII wieku pochodzi kronika klasztorna, w której zawarto te wzmianki. Przykład podany przez Kaszebę opisał Gerhard Renn:

So nennt sich ein pommerscher Geistlicher in Rom, Bernardus Scultetus, 1475 „de Lowenborch Prutenus“, 1488 aber „Cassubius“. S. J. Collijn , Katalog der Inkunabeln der Kgl. Universitätsbibliothek zu Upsala, 1907, Nr.1372 u. 520. Vgl. über Bernardus Scultetus M. Wehrmann, Das Grabmal eines Pommern in Rom, Pom.Mbl. 29, 1915, S.61 ff.

Wymienia tu jednak "pomorskiego Gościa" i podaje jako przykład adaptacji nazwy "Kaszubi" na wschód od Koszalina (Gollenberg). de Lowenborch - a więc z Lęborka. Jest to o tyle ciekawe, że jak widać nazwa "Prusak" bywała w ten sposób przenoszona na mieszkańców powiatu lęborskiego. Być może na pewną rolę odgrywała dawna, a wówczas nominalna, przynależnośc tej ziemi do Prus. Dalej autor stwierdza, że z dostępnych źródeł nie jest jego zdaniem możliwe wywnioskować kiedy dokłdnie nazwa Kaszuby przeniesiona została na Pomerelię:

Eine letzte Stufe ist dann der Übergang auf die slawische, aber nicht polnische Bevölkerung Pommerellens, die Nachkommen des östlichen Teiles der alten Pomoranen. Den Zeitpunkt diese Überganges zu bestimmen, ist bei den mir zur Verfügung stehenden Quellen nicht möglich; es gehört auch nicht mehr in den Rahmen dieser Arbeit. Lorentz nimmt an, daß schon in der 2. Hälfte des 15. Jhs. diese Namensübertragung stattgefunden habe. Demgegenüber glaubt Koblischke, daß erst nach der Vereinigung Westpreußens mit dem Königreich Preußen (1772) der Kaschubenname auch auf die Bewohner Pommerellens überging. Er weist darauf hin, daß auch Tetzner annimmt, daß die Übertragung dieses Namens auf Westpreußen erst in neuer Zeit erfolgt ist.

Ich möchte aber darauf hinweisen, daß schon J.P. von Gundling 1724 in seinem „Pommerschen Atlas“ (vgl. S. 93 Anm.369) die Landschaft „Cassuben“ mit Pommerellen und den Landen Lauenburg und Bütow gleichsetzt, allerdings ohne diese Tatsache allein als beweiskräftig gegen die von Koblischke aufgestellte Behauptung ansehen zu wollen.



Wygląda więc na to, że nazwę Kaszuby stosowano powszcheniej odnośnie pólnocnej części Prus Zachodnich od XVII-XVIII wieku. Zakładając geograficzne znaczenie "klucza kaszubskiego". Na pewno stosowano ją także wobec mieszkańców ziemi lęborsko-bytowskiej juz od XV-XVII wieku na co wskazują przykłady wyżej wymienionego lęborskiego gościa w Rzymie oraz szlachcica Polonusa-Kaszeby z Lęborka, a także lustracja z 1564 roku wzmiankująca wieś Leśno.

Przynajmniej od połowy XV wieku (Lindau) nazwa ta musiała być używana czasami odnośnie mieszkańców Pomerelli, obok Polaków i Pomorzan. Moga mieć tu znaczenie stanowe, społeczno-prawne skoro zestawiono ją w jednym wyrażeniu z określeniem "Gebauer", "gbur".

Najwczesniejsze przykłady użycia tej nazwy odnośnie mieszkańców Prus Zachodnich czy wiosek, wszystie pochodzą z źródeł niemieckich - Lindau, kronika gdańska (choć tu przekaz dośc niejasny) oraz kronika pelpinska. Można byłoby pokusić się o tezę, że to głównie mieszczaństwo niemieckie przeniosło tę nazwę w czasach Krzyżackich.
Poprzedni wątek | Następny wątek

Temat: Nadawca Data
   Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 16.6.2011 16:40
     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? kaszeba 16.6.2011 19:48
       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 17.6.2011 0:11
     Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" sgeppert 16.6.2011 20:54
       Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" CzDark 16.6.2011 23:33
       Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 17.6.2011 16:11
         Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" kaszeba 18.6.2011 9:07
           Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 18.6.2011 12:49
             Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" CzDark 19.6.2011 8:01
               Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 19.6.2011 11:30
               Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Michal 19.6.2011 11:40
                 Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 19.6.2011 12:05
                   Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Jupcew 20.6.2011 9:52
                     Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 20.6.2011 12:50
                       Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Michal 21.6.2011 9:17
                         Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 21.6.2011 9:42
                           Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" kaszeba 22.6.2011 10:00
                             Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 22.6.2011 11:14
                             Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 22.6.2011 13:13
                               Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Michal 22.6.2011 15:07
                                 Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 22.6.2011 16:16
                                   Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" kaszeba 22.6.2011 21:52
                                   » Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 22.6.2011 22:32
                                       Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" kaszeba 22.6.2011 23:03
                                         Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 22.6.2011 23:12
                                           Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 23.6.2011 9:06
                                             Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Michal 23.6.2011 15:06
                                               Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 23.6.2011 21:51
     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 25.6.2011 0:11
       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? kaszeba 5.7.2011 20:20
         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 5.7.2011 23:33
           Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 6.7.2011 11:09
             Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 6.7.2011 13:50
               Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 6.7.2011 14:21
                 Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 6.7.2011 20:31
                   Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 11.7.2011 20:33
                     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 24.7.2011 21:12
                       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 26.7.2011 18:24
                         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 26.7.2011 20:09
                           Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 27.7.2011 0:03
                             Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? kaszeba 31.7.2011 22:16
                               Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 1.8.2011 10:40
                                 Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? pienczke 2.8.2011 10:29
                                   Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 15:09
                                     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 16:00
                                       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 2.8.2011 19:06
                                         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 20:29
                                           Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 2.8.2011 21:12
                                             Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 21:19
                                               Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 2.8.2011 21:35
                                                 Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 21:46
                                                   Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? jozef 2.8.2011 21:51
                                                   Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 2.8.2011 22:18
                                                     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 22:26
                                                       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 2.8.2011 22:30
                                                         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 22:47
                                                           Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 2.8.2011 23:10
                                                             Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 23:32
                                                               Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 3.8.2011 15:09
                                                                 Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 3.8.2011 15:21
                                                                   Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 3.8.2011 17:32
                                                                     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Jark 10.8.2011 19:19
                                                                       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 10.8.2011 19:28
                                                                         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Jark 10.8.2011 19:41
                                                                           Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 10.8.2011 19:50
                                                                             Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Tites 10.8.2011 23:12
                                                 Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 22:12
                                     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? pienczke 3.8.2011 9:34
                                       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 3.8.2011 10:25
                                         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? pienczke 11.9.2011 23:22
     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 11.8.2011 2:38
       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? kaszeba 11.8.2011 7:22
         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 11.8.2011 10:47
           Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 11.8.2011 16:07
             Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Jark 12.8.2011 8:22
               Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 12.8.2011 11:00
                 Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 12.8.2011 18:56
       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? pienczke 11.9.2011 23:32
         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 12.9.2011 0:59

 
Wyróżnienia
Medal Stolema 2005   Open Directory Cool Site   Skra Ormuzdowa 2002