Forum
Losowe zdjęcie
Dożynki gminne Konarzyny 2012. Fot. 5.
Pomerania
Wygląd strony

(2 skórki)
Kaszëbskô Jednota | www.kaszebsko.com
Stowarzyszenie Osób Narodowości Kaszubskiej

Strona główna forum
   Historia
     Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?

Poprzedni wątek | Następny wątek
Nadawca Wątek
Stojgniew
wysłane dnia: 26.7.2011 18:24
Nie mogę oderwać się od tej strony!
Zarejestrowany: 19.5.2011
z: Antiquissima Polonia, Mazovia
Wiadomości: 306
Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?


Ja chciałbym tu tylko przypomnieć że Kantzow wyraźnie rozróżnia tu zasięg "Kaszubów" i "Kaszub" - tych pierwszych przypisując wyraźnie do wspomnianego juz Heitort. Natomiasto krainie zwanej Kaszuby nadaje znacznie szersze ramy. Jak najbardziej w przekonaniu pomorskiego kronikarza Kaszuby były krainą stanowiącą część dawnego Pomorza Zachodniego. Pojawia sie tu tylko jedno zasadnicze pytanie - na ile była to tradycja politycznego zwierzchnictwa książąt pomorskich, historycznego zasięgo ich władztwa?



Jeśli chodzi o dokładny kształt granicy polańsko-pomorskiej to spory na ten temat toczyły sie w polskiej historiografii od dawna. Chętnie przytoczę tu dość obszerną literaturę z przypisami jeśli chcesz. Początkowo przeważał popularny jeszcze w XIX i wczesnym XX wieku poglad jakoby właśnie Noteć stanowiła pierwotną granicę etno-językową. Było to jednak dość dowolnym rzutowaniem dzisiejszych zjawisk językowych na czasy przeszłe. Dopiero wraz z rozwojem dialektologii polskiej, gdy stało się jasne, że początkowo dialekty pomorskie i polskie były bardzo zbliżone i procesy różnicujące zachodziły stopniowo i nierównomiernie, taki stan rzeczy musiał ulec rewizji. Tym bardziej, że ma on dość szczupłe podstawy źródłowe. Jedyną przesłanką jest tu dość epizodyczna granica polsko-pomorska po upadku monarchii Mieszka II - i to przede wszystkim na jej zachodniopomorskim odcinku, gdyż Pomorze Wschodnie żyło wtedy osobnym życiem politycznym i znajdowało sie w określnej zależności (trybutarnej lub lennej) za Odnowiciela i Szczodrego. Stan taki trwał góra 80 lat.



W historiografii przewagę uzyskało drugie stanowisko, które zajęła większość archeologów i historyków wraz z Labudą, Łowmiańskim i Natansonem-Leskim. Opierając się przede wszystkim na źródłach archeologicznych, pogląd ten łączy Krajnę oraz pas grodów nadnoteckich z systemem obronnym wczesnofeudalnego państwa Piasów. Stanowiły one pierwszą linię obrony przed plemiennym, pogańskim Pomorzem. Labuda pisze wprost, że przesunięcie granicy pomorskiej miało miejsce w czasach późniejszych, w XI wieku, na skutek kryzysu państwa Polan.



Trzeba tu zaznaczyć, że terytoria plemienne Pomorzan znajdowały sie daleko na północ od doliny Noteci wzdluż pasma morenowego. Tylko w dolinach Odry i Wisly zbiegały się łącząc z obszarami pierwotnie polańskimi/polskimi. Środek tych ziem - obszar pomiędzy Wartą, Drawą a Brdą stanowiły obszary niemal bezludne. Kapitalny przykład stanowi tu zwłaszcza dolina Drawy i Ziemia Wałecka, na której dla calego okresu od VI do XII wieku znanych jest zaledwie kilkanascie osad i niewielkich grodzisk - w większości skupionych w jej północnej części na wzniesieniach pojezierza co opisano w "Osadnictwie Ziemi Wałeckiej do XVI wieku" w jednym z tomów Materiałów Zachodniopomorskich. Po drugiej stronie, miedzy Notecią a Wartą w okolicach Wielenia istniało do XIII wieku jedynie 7 osad. Jeszcze dalej na zachód - w okolicy Dobiegniewa, Strzelc, Witnicy aż po ujście Warty do Odry, istniały wtedy szerokie pustkowia z luźno porozrzucanymi osadami. Podobny charakter miała tez północna Ziemia Lubuska, co przyczyniło sie znacznie do jej germanizacji.


Nie istniały tu więc żadne znaczniejesze grody i opola. Główne skupiska osadnicze Polan zaczynały się na południe od Warty i na wschód od Obry, a plemiona Pomorzan zamieszkiwały ziemie pyrzycką i dalej wzdłuż pojezierzy, np. dolinę górnej Drawy czy górnej Parsęty.


Obszary te zaczęły być kolonizowane instensywniej dopiero przez książąt wielkopolskich w dobie rozbicia dzielnicowego. To własnie książęta wielkopolscy osadzali tutaj zakony rycerskie, cystersów i zakładali nowe osady jak Kalisz Pomorski. Książęta zachodniopomorscy często nie uznawali tych lokacji i dalej rościli sobie jednak pretensje do wszystkich ziem sprzed podbojów Bolesława Krzywoustego. Zwłaszcza do zanoteckich części kasztelanii lubuskiej, santockiej i drzeńskiej. Nie sposób stwierdzić dokladnie na ile zaważył tu jakiś pierwotny czynnik etniczny, plemienny a na ile było to zwykłym wybiegiem politycznym majacym oparcie w uprzednim podboju. Sądzę jednak, że z powodu bardzo skąpego wówczas osadnictwa nie można mówić tutaj o jakiejś ściślejszej łączności obszarów nadnoteckich, a co dopiero nadwarciańskich z doliną Parsęty.



Z Nowej Marchii, z okolic Drezdenka, Santoka znamy źródla z XVI i XVII wieku stwierdzające w niej liczną obecność "polskiego" elementu. Nie wiem na ile jednak byli to przybysze z Polski, a na ile ludnośc miejscowa. Na pewno jednak Kantzow wiedział co pisze, gdyż parokrotnie pisał o różnicach miedzy "Kaszubami" a innymi "Wendami", akcentując śródlądowy charakter tych pierwszych. Musiał więc opisywac jakiś bardzo wczesny podział, siegający jeszcze czasów plemiennych.
Poprzedni wątek | Następny wątek

Temat: Nadawca Data
   Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 16.6.2011 16:40
     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? kaszeba 16.6.2011 19:48
       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 17.6.2011 0:11
     Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" sgeppert 16.6.2011 20:54
       Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" CzDark 16.6.2011 23:33
       Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 17.6.2011 16:11
         Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" kaszeba 18.6.2011 9:07
           Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 18.6.2011 12:49
             Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" CzDark 19.6.2011 8:01
               Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 19.6.2011 11:30
               Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Michal 19.6.2011 11:40
                 Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 19.6.2011 12:05
                   Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Jupcew 20.6.2011 9:52
                     Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 20.6.2011 12:50
                       Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Michal 21.6.2011 9:17
                         Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 21.6.2011 9:42
                           Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" kaszeba 22.6.2011 10:00
                             Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 22.6.2011 11:14
                             Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 22.6.2011 13:13
                               Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Michal 22.6.2011 15:07
                                 Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 22.6.2011 16:16
                                   Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" kaszeba 22.6.2011 21:52
                                     Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 22.6.2011 22:32
                                       Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" kaszeba 22.6.2011 23:03
                                         Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 22.6.2011 23:12
                                           Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 23.6.2011 9:06
                                             Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Michal 23.6.2011 15:06
                                               Re: "Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim?" Stojgniew 23.6.2011 21:51
     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 25.6.2011 0:11
       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? kaszeba 5.7.2011 20:20
         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 5.7.2011 23:33
           Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 6.7.2011 11:09
             Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 6.7.2011 13:50
               Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 6.7.2011 14:21
                 Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 6.7.2011 20:31
                   Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 11.7.2011 20:33
                     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 24.7.2011 21:12
                     » Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 26.7.2011 18:24
                         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 26.7.2011 20:09
                           Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 27.7.2011 0:03
                             Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? kaszeba 31.7.2011 22:16
                               Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 1.8.2011 10:40
                                 Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? pienczke 2.8.2011 10:29
                                   Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 15:09
                                     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 16:00
                                       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 2.8.2011 19:06
                                         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 20:29
                                           Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 2.8.2011 21:12
                                             Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 21:19
                                               Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 2.8.2011 21:35
                                                 Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 21:46
                                                   Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? jozef 2.8.2011 21:51
                                                   Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 2.8.2011 22:18
                                                     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 22:26
                                                       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 2.8.2011 22:30
                                                         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 22:47
                                                           Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 2.8.2011 23:10
                                                             Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 23:32
                                                               Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 3.8.2011 15:09
                                                                 Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 3.8.2011 15:21
                                                                   Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 3.8.2011 17:32
                                                                     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Jark 10.8.2011 19:19
                                                                       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 10.8.2011 19:28
                                                                         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Jark 10.8.2011 19:41
                                                                           Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 10.8.2011 19:50
                                                                             Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Tites 10.8.2011 23:12
                                                 Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 2.8.2011 22:12
                                     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? pienczke 3.8.2011 9:34
                                       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 3.8.2011 10:25
                                         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? pienczke 11.9.2011 23:22
     Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? CzDark 11.8.2011 2:38
       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? kaszeba 11.8.2011 7:22
         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 11.8.2011 10:47
           Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 11.8.2011 16:07
             Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Jark 12.8.2011 8:22
               Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 12.8.2011 11:00
                 Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 12.8.2011 18:56
       Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? pienczke 11.9.2011 23:32
         Re: Jak historycznie uzasadniona jest nazwa „Kaszuby" na Pomorzu Gdańskim? Stojgniew 12.9.2011 0:59

 
Wyróżnienia
Medal Stolema 2005   Open Directory Cool Site   Skra Ormuzdowa 2002